skip to content

Özlü sözler

ÖZLÜ SÖZLER ( Deyim - Atasözü - Özdeyiş )

1 . DEYİM ( TABİR ):
İki veya daha fazla sözcüğün gerçek anlamlarından başka bir anlamda kaynaşıp kalıplaşmaları ile oluşan yeni anlamlı sözcük kümelerine denir.
* Deyimler mecaz anlamlıdırlar. Genellikle cümle değildirler.

* Deyimler genellikle "-mek, -mak" ekleri ile biterler.

ÖRNEK:
Ödü kopmak
Anlamı: Çok korkmak

Göze girmek
Anlamı: Beğenilmek

Göz atmak
Anlamı: Kısaca bakıvermek

Baldırı çıplak
Anlamı: İşsiz, güçsüz

2 . ATASÖZÜ:
Söyleyeni ve söylenme tarihi belli olmayan, tecrübe ve deneylerle ortaya çıkan, halka mal olmuş özlü sözlere denir.

NOT:

* Atasözleri, kalıplaşmış sözler olup değiştirilemezler.
* Kısa ve özlü sözlerdir.
* Deney ve tecrübelerden doğmuşlardır.
* Öğüt verici ve yol göstericidirler
* Genellikle mecaz anlamlıdırlar.

ÖRNEK:
Ağaç yaş iken eğilir.
Anlamı: İnsanların eğitilmesi küçükken daha kolay olur.
Yaşlandıkça eğitilmeleri zorlaşır.

Dostun attığı taş baş yarmaz.
Anlamı: Arkadaşlarımızın yaptıkları eleştirilere kızmamalıyız.
Çünkü onlar bunu, bizim iyiliğimiz için yaptıklarına inanırlar.

3 . ÖZDEYİŞ:
Söyleyeni ve söyleniş tarihi belli olan özlü sözlere denir.

NOT:

* Özdeyişler, kısa ve özlü sözlerdir.
* Doğruyu, güzeli ve söylemektedir.
* Bir yargıyı bildirmektedir.
ÖRNEK: Yurtta barış cihanda barış! Mustafa Kemal Atatürk

Bana bir harf öğretenin kırk yıl kölesi olurum.
Hz. Ali

Elimde olsaydı, her karış toprağa buğday eker gibi kitap ekerdim.
Horace

Ortalama reyting
(1 oy)